W dniu 15 listopada 2014 roku w siedzibie Chorągwi Łódzkiej ZHP odbyło się ogólnopolskie spotkanie instruktorów specjalności wodnej. W spotkaniu uczestniczyli przedstawiciele chorągwi: gdańskiej, łódzkiej, stołecznej i śląskiej oraz członkini GK ZHP hm. Emilia Kulczyk i szef Wydziału Wychowania Wodnego GK ZHP hm. Rafał Klepacz (gospodarz spotkania).

 
Celem spotkania było przedstawienie informacji o działaniach podjętych przez Wydział Wychowania Wodnego GK ZHP w czasie od listopada 2013 do listopada 2014 roku, czyli od ostatniego zjazdu kadr wodnych ZHP oraz o planach Wydziału Wychowania Wodnego GK ZHP na rok 2015.

Zagadnienia podzielono na kilka tematów.

ZESPÓŁ KAJAKOWY

Uczestnicy zostali poinformowani o powstaniu Zespołu Kajakowego Wydziału Wychowania Wodnego GK ZHP, który w kwietniu 2014 roku zorganizował kurs Organizatorów Harcerskich Spływów Kajakowych w Perkozie. W kursie wzięły udział 32 osoby. Szefem Zespołu jest phm. Anna Świerczyńska z Hufca ZHP Warszawa Praga Północ.
Anna Świerczyńska opowiedziała o doświadczeniach w organizacji kursu. Podkreśliła, że baza w Perkozie doskonale nadaje się na organizację podobnych kursów, ponieważ zapewnia nocleg, dostęp do internetu, sprzęt wodny i możliwość poprowadzenia szkolenia na wodzie stojącej (jezioro) jak i na wodzie płynącej bogatej w przeróżne przeszkody (rzeka Marózka). Uczestnicy spotkania zostali poinformowani o kontynuacji tego rodzaju kursu w 2015 roku – również w kwietniu w OSW ZHP PERKOZ.

Możliwa jest też organizacja kursu OHSK przez środowiska harcerskie w Polsce. W takiej sytuacji instruktorzy ZK WWW GK ZHP przyjeżdżają do środowiska i prowadzą zajęcia na miejscu. Organizator musi jednak zapewnić odpowiedni i bezpieczny sprzęt do przeprowadzenia kursu oraz umożliwić przeprowadzenie zajęć praktycznych na wodzie stojącej i płynącej.

 
Zespół Kajakowy ponadto opracowuje poradnik organizatora spływów kajakowych oraz poprawia plan kursu.

CENTRALNY OŚRODEK EGZAMINOWANIA NA PATENTY ZEGLARSKIE

Centrum Wychowania Morskiego ZHP zostało wpisane przez Ministerstwo Sportu i Turystyki na listę podmiotów upoważnionych do przeprowadzania egzaminów na patenty żeglarskie – żeglarza jachtowego i jachtowego sternika morskiego. W CWM ZHP w 2014 roku zostały przeprowadzone dwa egzaminy – po jednym na patent żeglarza jachtowego oraz jachtowego sternika morskiego.

Pierwszy egzamin (na żeglarza jachtowego) był przeprowadzony na bazie na Kaszubach, a drugi (na patent jachtowego sternika morskiego) w CWM ZHP w Gdyni.

Rafał Klepacz przekazał informację, że aktualnie trwają poszukiwania osoby, która społecznie chciałaby się podjąć funkcji przewodniczenia Centralnemu Ośrodkowi Egzaminacyjnemu. Do 1 marca 2015 ma być zakończona rekrutacja egzaminatorów harcerskich, chcących pracować w COE ZHP w charakterze egzaminatorów. W kwietniu 2015 roku ma być opracowany Harcerski Standard Egzaminacyjny pozwalający na przeprowadzanie egzaminów w sposób harcerski.

 
W założeniach COE ZHP ma skupiać, oby jak największą, rozproszoną grupę harcerskich egzaminatorów, która będzie mogła obsługiwać egzaminy na patenty żeglarskie w jak największej liczbie baz wodnych ZHP w całej Polsce. Podkreślono, że COE ZHP nie ma konkurować z istniejącymi chorągwianymi ośrodkami egzaminacyjnymi (które działają w chorągwi gdańskiej i śląskiej), a umożliwiać przeprowadzanie egzaminów tam, gdzie nie ma ośrodków chorągwianych bądź silnych relacji pomiędzy środowiskami harcerskimi, a np. okręgowymi związkami żeglarskimi.

Egzaminatorzy powinni mieć umożliwione utrzymanie swoich uprawnień, czyli w praktyce powinni jako pierwsi otrzymywać z CWM ZHP lub innych środowisk wodniackich propozycje prowadzenia jachtów w rejsach morskich. Konieczność posiadania stażu 200 h w rejsach morskich, w tym 100 godzin samodzielnego prowadzenia jachtu morskiego w ciągu trzech lat jest jednym z warunków koniecznych do utrzymania statusu egzaminatora.

Kwota z opłaty egzaminacyjnej powinna być dzielona w następujący sposób:

• 10% otrzymuje CWM ZHP – jako operator COE ZHP,
• 40% otrzymuje środowisko przeprowadzające egzamin – jako zwrot kosztów czarteru jachtów, paliwa, drukowania materiałów itp.
• 50% otrzymują egzaminatorzy, jako zwrot kosztów dojazdu i honorarium za przeprowadzenie egzaminu.

Dyskusję wzbudziła praktyka przeprowadzania egzaminów na patent jachtowy sternik morski. Padło pytanie, jak egzaminatorzy COE ZHP będą ustosunkowywali się do przeprowadzania manewrów na żaglach, wobec niemożności prowadzenia manewrów na żaglach w większości portów morskich w Polsce. Ustalono, że tą kwestię powinien opracować sam COE ZHP w ramach wypracowywanego standardu egzaminu.

PROGRAM WYCHOWANIA WODNEGO ZHP

Przedstawiona została koncepcja pracy nad programem wychowania wodnego w ZHP. Zasadniczo ma się on składać z dwóch elementów:

• pierwszego, przeznaczonego dla wszystkich członków w ZHP – którego celem ma być popularyzowanie bezpiecznego wypoczynku nad wodą, oswojenie uczestnika z wodą, wpajanie postawy polegającej na świadomym i bezpiecznym wykorzystaniu wody w działalności harcerskiej
• drugiego, przeznaczonego dla drużyn wodnych – szczególnie żeglarskich.

W drugiej kwestii zostały zaproponowane trzy rozwiązania:

1. Dołączenie kwestii rozwoju żeglarskiego do aktualnie istniejących stopni harcerskich. Wtedy harcerz w drużynie wodnej, zdobywając stopnie harcerskie jednocześnie zdobywałby umiejętności i kompetencje żeglarskie.
2. Opracowanie harcerskiego systemu edukacji wodnej, łączącego szkolenie na wewnętrzne certyfikaty ZHP z przygotowaniem do uzyskania patentów państwowych. Padł przykład, że dla pionu harcerskiego mogłyby to być dwa poziomy/stopnie (np. wioślarz i junga), dla pionu starszoharcerskiego kolejne dwa (np. kadet i żeglarz jachtowy) i dla pionu wędrowniczego kolejne dwa (np. jachtowy sternik morski i kapitan jachtowy). Harcerskie stopnie żeglarskie poprzedzałyby przygotowanie do uzyskania patentów państwowych, uzupełniając lukę edukacyjną, jaka po zmianach w polskim prawie pojawiła się w szkoleniu żeglarskim i motorowodnym w przedziale wiekowym do 14 roku życia.
3. Wprowadzenie systemu sprawności, których zdobycie doprowadziłoby harcerza do określonego poziomu kompetencji, potwierdzonego egzaminem na patent żeglarza jachtowego bądź jachtowego sternika morskiego. Ten wariant umożliwia również równoległe funkcjonowanie rozwiązania z pkt. 2.

Padł zarzut, że podobne rozwiązania były już prezentowane w 2014 roku na spotkaniu w Łodzi i że przez miniony rok nic w tej koncepcji w zasadzie się nie wydarzyło. Rafał Klepacz tłumaczył, że próbował pozyskać do pracy nad programem wychowania wodnego ZHP instruktorów, którzy zgodziliby się pokierować zespołem opracowującym PWW, ale nie udało się ich zdobyć.

 
Na spotkaniu ustalono, że należy poprosić, by z każdej chorągwi, gdzie prężnie działa zespół pilota (tj. śląskiej, gdańskiej, łódzkiej i stołecznej) poprosić o wydelegowania jednego instruktora do pracy nad PWW i trzy miejsca oddać osobom z innych chorągwi, które zgłoszą się do pracy. Zespół ten powinien powstać do 6 grudnia 2014 roku i w 2015 roku rozpocząć pracę. Na takie ustalenie wszyscy się zgodzili.

CENTRUM WYCHOWANIA MORSKIEGO ZHP

Hm. Rafał Klepacz omówił działania CWM ZHP w minionym roku. Szczególnie należy zauważyć aktywność harcerską Zawiszy Czarnego. Nasz flagowy żaglowiec prowadzi coraz więcej rejsów harcerskich. W minionym sezonie były to:

• Rejs 100 PDH z Poznania
• Rejs harcerskiego zespołu Dzieci Płocka
• Rejs Szczepu Preria z Krakowa
• Rejs Hufca ZHP Warszawa Praga Północ
• Rejs Harcerze na Dni Morza
• Rejs Polsko–Litewski – z harcerzami z ZHP i skautami z Litwy
• Rejs Belgijski – ze skautami z Belgii
• Rejs Polsko-Ukraiński z harcerzami z ZHP i płastunami z Ukrainy
• Rejs z Betlejemskim Światłem Pokoju

CWM ZHP we wrześniu 2014 roku hucznie obchodził 80 rocznicę powstania. Latem zorganizował Harcerską Wyprawę Norweską na jachcie Warszawska Nike.

 
Ponadto przedstawione zostały szczegóły planowanej przez PZŻ inwestycji w miejscu działania CWM ZHP pod nazwą Nowa Marina Gdynia oraz zmiany we władzach Fundacji Harcerstwa CWM ZHP w lipcu 2014 roku. Przedstawiony został także wieloletni plan organizacji rejsów morskich dla drużyn ZHP. Jego celem jest umożliwienie środowiskom kształtowanie charakteru harcerzy poprzez udział w rejsie morskim. Ponadto wieloletniość programu ma zapewnić drużynom możliwość przygotowania się do rejsu – pod względem wyszkolenia, finansowym, wyposażeniowym itp.

 
CWM ZHP przez najbliższe 4 lata co roku będzie organizować cykl wypraw pod wspólną nazwą 4 Strony Świata. W ramach tego cyklu co roku będą organizowane 4 wyprawy: północna, południowa, wschodnia i zachodnia. Z każdej wyprawy będzie można zdobyć ¼ plakietki. Udział w 4 rejsach da możliwość zdobycia całej plakietki. W 2015 roku planowane są następujące wyprawy:

• Wschodnia – na s/y WARSZAWSKA NIKE – Gdynia – Kłajpeda – Liepaja – Ryga – Helsinki – Tallinn – Sztokholm – Gdynia
• Zachodnia – na STS GENERAŁ ZARUSKI – Gdańsk – Arhus (Duńskie Sea Scouts Jamboree) – Rostock
• Północna – na s/y ZAWISZA CZARNY, s/y MOT i s/y ZJAWA IV – Gdynia – Kopenhaga – Oslo – Stavanger – Bergen – Kopenhaga – Gdynia
• Południowa – na Delphi 40 – po Morzu Jońskim

Szczegóły wypraw będą znane w grudniu 2014 roku.

ODYSEA WŁADKA WAGNERA

Informacyjnie została przedstawiona sytuacja wyprawy jachtu s/y ZJAWA IV. Przedłużający się remont zmusił organizatorów do przesunięcia całej wyprawy o jeden rok. Jacht w maju będzie testowany po remoncie w rejsach próbnych. W czerwcu popłynie w ramach wyprawy północnej do Norwegii i w sierpniu 2015 roku rozpocznie wyprawę dookoła Atlantyku. Szczegóły etapów zostaną przedstawione do końca listopada 2014.

EUROSEA 12

Prezentację zawierającą wnioski z konferencji Sea Scoutów Europy Eurosea 12 w Brugii miał przedstawić phm. Jakub Mazurkiewicz z chorągwi zachodniopomorskiej, który uczestniczył w Eurosea 12. Niestety, z powodu choroby dh Jakub nie mógł wziąć udziału w spotkaniu i temat referował hm. Rafał Klepacz.

Po pierwsze Polska po kilkuletniej przerwie ma swojego przedstawiciela w Grupie Odysseus'a, która koordynuje działania europejskich skautów wodnych. Jest nim pwd. Jakub Mazurkiewicz. Po drugie, konferencja w Belgii zdecydowała, że kolejna konferencja Eurosea 13, odbędzie się w Polsce w 2016 roku. Jest tym większe wyróżnienie, że konferencja Eurosea nigdy nie odbyła się dwa razy w tym samym kraju. Polska będzie pierwszym krajem, gdzie konferencja wraca. Już raz gościliśmy Eurosea – w Perkozie w 2000 roku. W Wydziale Wychowania Wodnego GK ZHP powstanie zespół zadaniowy, którego celem będzie przygotowanie konferencji. Na czele zespołu stanie pwd. Jakub Mazurkiewicz.

 
W związku z tym, że konferencja będzie w Polsce, ustalono, że należy dołożyć wszelkich starań, żeby jak najwięcej instruktorów wodnych wzięło w niej udział.

WYDZIAŁ WYCHOWANIA WODNEGO GK ZHP

Wydział jest jeszcze w fazie tworzenia, która to faza ma się zakończyć do końca listopada 2014 roku. W listopadzie będzie powołanych 7 zespołów w Wydziale Wychowania Wodnego:

1. Zespół Programu Wychowania Wodnego – jego celem będzie opracowanie Programu Wychowania Wodnego ZHP oraz programu edukacji żeglarskiej lub wyszkolenia żeglarskiego dla drużyn wodnych ZHP,
2. Zespół Kajakowy – którego celem jest popularyzowanie kajakarstwa w ZHP a co za tym idzie uporządkowanie dokumentacji związanej z organizacją spływów kajakowych oraz organizowanie kursów dla organizatorów spływów kajakowych,
   
3. Zespół Żeglarstwa Morskiego – będzie skupiał instruktorów ZHP – kapitanów, którzy będą zasobem kadrowym dla drużyn i środowisk chcących organizować rejsy morskie. Zespół Żeglarstwa Morskiego WWW GK ZHP będzie też bazą kapitanów na harcerskie rejsy organizowane przez CWM ZHP.
   
4. Zespół Prawny – zespół, który ma zajmować się monitoringiem aktów prawnych w obszarze sportów wodnych, turystyki, rekreacji nad wodą. Jego rolą będzie bieżące informowanie ZHP o zaistniałych zmianach, występowanie w roli konsultanta społecznego proponowanych aktów prawnych, implementowanie wymogów państwowych do przepisów i instrukcji w ZHP.
   
5. Zespół Eurosea 13 – to zespół zadaniowy, którego celem będzie przygotowanie i przeprowadzenie konferencji Sea Scoutów Eurosea 13 we wrześniu 2016 roku w Polsce.
   
6. Centralny Ośrodek Egzaminacyjny ZHP – to uprawniony przez Ministra Sportu ośrodek egzaminacyjny na patenty żeglarskie, którego celem będzie przeprowadzanie egzaminów na patenty żeglarskie przez zainteresowane środowiska w ZHP.
   
7. Zespół Promocyjny – jego zadaniem będzie przygotowanie nowej strony wydziału, opracowanie identyfikacji wizualnej w ramach obowiązującej identyfikacji wizualnej ZHP, opracowywanie grafik dla przedsięwzięć wydziału.

Do końca listopada mają być powołani szefowie poszczególnych zespołów oraz ich skład. Osoby zainteresowane pracą w Wydziale Wychowania Wodnego GK ZHP mogą zgłaszać się na bieżąco do kierownika Wydziału hm. Rafała Klepacza. W dniu spotkania, tj. 15 listopada 2014 roku, tyle że po południu, ma się odbyć w Łodzi spotkanie osób zainteresowanych pracą w Wydziale Wychowania Wodnego GK ZHP. Celem spotkania będzie przygotowanie rocznego planu pracy wydziału na rok 2015.

PRACE ZESPOŁU DS. OPCJI ZERO NAD INSTRUKCJĄ HALIZ ORAZ UJEDNOLICONYM REGULAMINEM MUNDUROWYM ZHP

Hm. Piotr Nowacki zwrócił uwagę, że aktualnie Zespół ds. „opcji zero” przy GK ZHP, kierowany przez hm. Andrzeja Sawuła, finalizuje prace nad dwoma dokumentami, których treść bezpośrednio dotyczy specjalności wodnej i żeglarskiej: Instrukcją HALiZ, która zastąpi wszystkie wcześniejsze instrukcje regulujące kwestie wypoczynku (w tym także te dotyczące organizacji spływów kajakowych oraz rejsów śródlądowych) oraz ujednolicony Regulamin Mundurowy ZHP.
W odniesieniu do pierwszej pozycji ustalono, że WWW zwróci się do dh Andrzeja Sawuła z prośbą o wgląd w treść projektu i możliwość zgłoszenia własnych propozycji uzupełnień.

W kwestii regulaminu mundurowego dh. Piotr Nowacki zaznaczył, że prowadzone prace mają charakter wyłącznie redakcyjny (nie będzie zmiany merytorycznej związanej z wzorami mundurów i liczbą występujących sortów) i ze istnieje potrzeba zaproponowania zespołowi rozwiązań, które w poprzednich wersjach regulaminów zostały pominięte, jak np. opracowanie emblematu na czapki zuchów z wodniackich gromad, czy sposobu oznaczania stopni/poziomów edukacji wodnej na mundurze harcerskim i instruktorskim.

TARGI BOAT SHOW i PREZENTACJA ZAWISZY CZARNEGO

Uczestnicy spotkania mieli możliwość wzięcia udziału w targach Boat Show po promocyjnej cenie, z której to możliwości wszyscy skorzystali. O godzinie 15.30 na scenie głównej Targów odbyła się prezentacja żaglowca s/y Zawisza Czarny pt „Dwa pokolenia żeglarzy na sy. Zawisza Czarny”. Prezentację prowadziła dwójka kapitanów Zawiszy Czarnego – jeden z najbardziej zasłużonych, czyli jachtowy kapitan żeglugi wielkiej Janusz Zbierajewski oraz jeden z najmłodszych kapitanów Zawiszy Czarnego-  kpt. jacht. Aleksandra Emche.

Prezentacja przedstawiała historię Zawiszy Czarnego I i Zawiszy Czarnego II oraz 80-letnie dokonania CWM ZHP w zakresie wychowania morskiego młodzieży.

Po zakończonej prezentacji spotkanie instruktorów specjalności wodnej w Łodzi zostało zakończone.